२५ पुस, बर्दिवास – मिथलेश सिंह। ओमकार टेलिभिजनको चर्चित कार्यक्रम ‘पञ्चामृत’को ७२औँ अंकमा धनुषाका उदाउँदा साहित्यिक स्रष्टा गणेश तिमलसिना ‘गति’सँग उनको नवप्रकाशित कृति र साहित्यिक यात्राका बारेमा विशेष संवाद गरिएको छ। पेशाले शिक्षक रहेका तिमलसिनाले हालै ‘मनोगति’ नामक मुक्तक संग्रह पाठकमाझ ल्याएका हुन्।
तिमलसिनाको यस कृतिमा ३३६ वटा चोटिला मुक्तकहरू संग्रहित छन् । उनले करिब पाँच वर्षको समय लगाएर आफूले लेखेका करिब एक हजार मुक्तकहरूबाट फिल्टर गरेर यो संग्रह तयार पारेका हुन् । लेखकका अनुसार ‘मनोगति’ ले केवल मनको चाल मात्र नभई समाजका राजनीतिक, सामाजिक, आर्थिक र शैक्षिक क्षेत्रका ‘गति’ वा प्रवृत्तिहरूलाई पनि व्यङ्ग्यात्मक रूपमा प्रस्तुत गरेको छ।
उनका मुक्तकहरूमा विशेषगरी देशभक्ति, सामाजिक विकृति, प्रेम र मानवीय संवेदनाहरू झल्किएका छन्। उनले आफ्नो कृतिलाई ‘सप्तरंगी फूल’ जस्तो भएको दाबी गर्दै यसमा नवरसको प्रयोग गरिएको बताएका छन्।
तिमलसिना कमला साहित्य कला समाज, धनुषाका अध्यक्ष समेत हुन्। आफ्नो नगरपालिका (गणेशमान चारनाथ नगरपालिका) मा कुनै पनि साहित्यिक संस्था नभएको महसुस गरी उनले नयाँ प्रतिभाहरूलाई प्रोत्साहन गर्न यो संस्थाको स्थापना गरेका हुन्।
उनले आफ्नो पुस्तकको बिक्रीबाट प्राप्त हुने रकम (खर्च कटाएर) व्यक्तिगत लाभका लागि प्रयोग नगरी आफ्नो संस्थामार्फत उदाउँदा सर्जकहरूलाई सहयोग गर्ने घोषणा गरेका छन्। कार्यक्रममा उनले सामाजिक विकृतिप्रति प्रहार गर्दै एउटा मर्मस्पर्शी मुक्तक पनि वाचन गरे :
“सुरुमा सन्तानका दिशा पिसाब आमालाई नवीन लाग्छ,
पछि त्यही सन्तानलाई आमाले खोक्दा पनि घिन लाग्छ,
अचेलका छोरा बुहारीलाई वृद्धा पाल्नु परे ऋणमा डुब्नेरे,
तर गनाउने कुकुर पाल्न लाखौँको भ्याक्सिन लाग्छ।”
युवा पुस्तालाई साहित्यतर्फ आकर्षित गर्नुपर्नेमा जोड दिँदै तिमलसिनाले आफ्नो कृतिले समाजलाई सकारात्मक बाटो देखाउने विश्वास व्यक्त गरे। हाल व्यक्तिगत सम्पर्कका आधारमा वितरण भइरहेको यो पुस्तकको मूल्य २७५ रुपैयाँ राखिएको छ। कार्यक्रमको अन्त्यमा उनले प्रस्तोता जीवनराज दाहाललाई आफ्नो कृति उपहार स्वरूप प्रदान गरेका थिए।
उनको यो साहित्यिक यात्रा एउटा यस्तो मियो जस्तै हो, जसको वरिपरि रहेर समाजका विसंगतिहरूलाई साहित्यको माध्यमबाट सुधार गर्ने प्रयास गरिएको छ।
