काठमाण्डौ, पुस २८ गते ।
माघे संक्रान्तिमा चाकुको माग बढेको छ । जब माग उच्च हुन्छ, उद्यमीहरू चाकू बनाउन हतार गर्छन् । माघे संक्रान्तिमा चक्कु खाने चलन छ । त्यसैले यस समयमा चाकुको खपत पनि बढी हुन्छ ।
उपभोग अत्यधिक भएकाले काठमाडौंको टोखाका चाकु व्यवसायीहरु अहिले व्यस्त छन् । टोखामा १५१६ चक्कु उद्योग सञ्चालनमा छन् । उनीहरुले मङ्सिरदेखि माघे संक्रान्तिका लागि चाकु बनाउन थालेका छन् । चाकु व्यवसायी सन्तमाया श्रेष्ठका अनुसार अघिल्ला वर्षको तुलनामा यस वर्ष चक्कुको व्यापार राम्रो भएको छ । माग पूरा गर्न गाह्रो भएको उहाँको भनाइ छ ।
संक्रान्तिमा काकु माघेलाई परिकारको रुपमा खाइन्छ । टोखा चाकु संरक्षण समितिका उपाध्यक्ष बुद्ध श्रेष्ठ अन्य समयमा पनि चाकु बनाइने तर माघे संक्रान्ति नजिकिँदै गर्दा माग बढेको बताउनुभयो ।
उपत्यका भित्र र बाहिर चाकु खपत हुन्छ। व्यवसायीका अनुसार पछिल्लो समय अमेरिका, युरोप, अष्ट्रेलिया, चीनलगायत देशमा चाकु बिक्री हुने गरेको छ । उपाध्यक्ष श्रेष्ठका अनुसार चक्कुको माग बढी भए पनि व्यवसायी सीमित छन् । उहाँका अनुसार विगतमा परम्परागत रुपमा चाकु बन्ने गरेको भएपनि पछिल्लो समय आधुनिक मेसिनको पनि प्रयोग हुन थालेको छ । तर उद्यमी सन्तमाया श्रेष्ठका अनुसार चक्कुको गुणस्तर सबै मापदण्ड पूरा गर्न नसक्दा विदेश निकासीमा केही समस्या भइरहेको छ ।
त्यस्तै अर्का चाकु व्यवसायी कृष्णलाल श्रेष्ठले चार पुस्ताको चक्कु उत्पादन भएको र टोखा चक्कु बिक्री नभएको अवस्था नरहेको बताउनुभयो ।
पोषणविद्का अनुसार चक्कुले शरीरमा तातो र शक्ति प्रदान गर्छ र गर्भवती महिलाले पनि खान सक्ने भएकाले स्वास्थ्यका लागि पनि फाइदाजनक हुन्छ । माघे संक्रान्तिमा घिउ र चाकुको परिकार खाने चलन छ । माघ १ मा मात्र नभई जाडोमा अन्य समयमा पनि चक्कु खान सक्ने पोषणविद् डा.अरुणा उप्रेतीले बताउनुभयो ।
श्रोत उज्यालो
